Page 152 - The Lun Yu in Latin

第

十 CAPUT TERTIUM DECIMUM - Tzŭ Lu
三

章 4. 樊遲請學稼、子曰、吾不如老農、請學為圃、曰、吾不如老圃、樊遲出、子曰、小人哉、
樊須 （一） 也、上好禮、則民莫敢不敬、上好義、則民莫敢不服、上好信、則民莫敢不用情、
子 夫如是、則四方之民、襁負其子而至矣、焉用稼。
（二）
路
第 樊遲請教耕稼之道。孔子說：「我比不上老農夫。」請教種菜之道。孔子說：「我比

十 不上老菜農。」樊遲出去後，孔子說：「樊須真是個小人！在上位的人愛好禮儀，那
三 麼沒有人民敢不尊敬；在上位的人愛好義理，那麼沒有人民敢不服從；在上位的人愛
好守信，那麼沒有人民敢不說真話。這麼一來，四方人民都會背著孩子到來，那又何
必自己耕稼呢？」

（一）
即樊遲

（二）
孔子指的治國之道，與樊遲擔心的瑣事，成強烈對比。

(1)
Fan Ch'ih rogavit ut de agricultura disceret.
Confucius dixit,

“Cum vetere agricola non comparandus sum.”

Fan Ch‘ih rogavit ut de olerum cultura disceret.

Confucius dixit,

“Cum vetere agricola qui olera colebat non comparandus sum.”

Fan Ch‘ih discessit.

Confucius dixit,

“Fan Hsŭ est vir vere minutus! Cum praefecti ritibus dediti sunt, populus irreverens
esse non audebit.

Cum praefecti iustitiae dediti sunt, populus suum favorem conferent. Cum praefecti

fidei dediti sunt, populus non audebit fallax esse.
Itaque cives undique venient, infantes portantes. Quid opus est agriculturam

discere?” (2)

(1) Discipulus, aliis Fan Hsü, eius temporis, ut videtur, praefectus
(2) Confucius ea delineat, quae ad optime regendum attinent, et monstrat

quantum a Fan Ch‘ih discrepent, qui nulla re cogente rebus minutis operam
omnem dat

152